Նավթի համաշխարհային գների թանկացումը
Վերջին օրերին միջազգային շուկաներում նկատվում է նավթի գների աճ

։ Աշխարհաքաղաքական լարվածությունները , մատակարարման ռիսկերը և շուկայի անկայունությունը հաճախ հանգեցնում են էներգակիրների թանկացման ։
Այս ֆոնին բնական հարց է առաջանում՝ արդյոք դա կարող է ազդեցություն ունենալ Հայաստանի տնտեսության վրա

։
Պատասխանը միանշանակ է․ այո, կարող է

։
Հայաստանը նավթ արդյունահանող երկիր չէ և նավթամթերքի գրեթե ամբողջ ծավալը ներմուծվում է արտաքին շուկաներից։ Հետևաբար միջազգային գների ցանկացած էական փոփոխություն որոշ ժամանակ անց արտացոլվում է նաև Հայաստանի շուկայում

։

Նավթի գների աճը սովորաբար առաջացնում է մի շարք շղթայական տնտեսական հետևանքներ
•

Վառելիքի գների բարձրացում ներքին շուկայում
•

Տրանսպորտի և բեռնափոխադրումների ծախսերի աճ
•

Ներմուծվող ապրանքների ինքնարժեքի բարձրացում
•

Գնաճային ճնշումների ուժեղացում
Հատկապես զգայուն են այն ոլորտները, որոնք մեծապես կախված են վառելիքի օգտագործումից՝
-տրանսպորտը ,
-գյուղատնտեսությունը ,
-շինարարությունը
-առևտուրը ։
Վառելիքի թանկացումը բարձրացնում է այդ ոլորտների ծախսերը, ինչը հաճախ փոխանցվում է վերջնական ապրանքների և ծառայությունների գներին ։
Միաժամանակ պետք է հասկանալ, որ նավթի գների փոփոխությունը միայն վառելիքի հարց չէ ։ Այն հաճախ ազդում է ամբողջ տնտեսական շղթայի վրա՝ սկսած արտադրությունից մինչև սպառողական գներ։ Փոքր և ներմուծումից կախված տնտեսությունների դեպքում այս ազդեցությունն ավելի արագ և ավելի զգալի է դրսևորվում

։
Ինչ անել նման իրավիճակում

Նման արտաքին տնտեսական ռիսկերի պայմաններում կարևոր է՝
• բիզնեսների կողմից ծախսերի ճիշտ պլանավորումը և օպտիմալացումը
• ֆինանսական որոշակի պահուստների ձևավորումը՝ շուկայական տատանումներին դիմակայելու համար
• հնարավորության դեպքում մատակարարման աղբյուրների դիվերսիֆիկացումը
• տնտեսության մակարդակով էներգախնայող տեխնոլոգիաների և այլընտրանքային էներգիայի խրախուսումը

Այսպիսի զարգացումները ևս մեկ անգամ հիշեցնում են, որ էներգետիկ կախվածությունը միայն տնտեսական խնդիր չէ, այլ նաև ռազմավարական մարտահրավեր ։
Քանի դեռ Հայաստանը մեծապես կախված է ներմուծվող էներգակիրներից, միջազգային շուկաների ցանկացած լուրջ փոփոխություն անխուսափելիորեն անդրադառնալու է մեր տնտեսության վրա

։

Սերգեյ Խաչատրյան
Տնտեսագետ / գործարար
ՍԵՅՖ ԻՆՎԵՍԹ ՍՊԸ
Հետևեք մեզ սոցցանցերում՝